(1) ├(P∨Q)∨R⇔(P∨R)∨Q

① 仮定(P∨Q)∨Rから結論(P∨R)∨Qを導ける。

 (P∨Q)∨R 
 (P∨R)∨Q 

② 仮定なしで結論(P∨Q)∨R⇔(P∨R)∨Qを導ける。

 
 (P∨Q)∨R⇔(P∨R)∨Q 

(2) ├(P∨Q)∨R⇔(Q∨P)∨R

① 仮定(P∨Q)∨Rから結論(Q∨P)∨Rを導ける。

 (P∨Q)∨R 
 (Q∨P)∨R 

② 仮定なしで結論(P∨Q)∨R⇔(Q∨P)∨Rを導ける。

 
 (P∨Q)∨R⇔(Q∨P)∨R 

(3) ├(P∨Q)∨R⇔(Q∨R)∨P

① 仮定(P∨Q)∨Rから結論(Q∨R)∨Pを導ける。

 (P∨Q)∨R 
 (Q∨R)∨P 

② 仮定(Q∨R)∨Pから結論(P∨Q)∨Rを導ける。

 (Q∨R)∨P 
 (P∨Q)∨R 

③ 仮定なしで結論(P∨Q)∨R⇔(Q∨R)∨Pを導ける。

 
 (P∨Q)∨R⇔(Q∨R)∨P 

(4) ├(P∨Q)∨R⇔(R∨P)∨Q

① 仮定なしで結論(P∨Q)∨R⇔(R∨P)∨Qを導ける。

 
 (P∨Q)∨R⇔(R∨P)∨Q 

(5) ├(P∨Q)∨R⇔(R∨Q)∨P

① 仮定(P∨Q)∨Rから結論(R∨Q)∨Pを導ける。

 (P∨Q)∨R 
 (R∨Q)∨P 

② 仮定なしで結論(P∨Q)∨R⇔(R∨Q)∨Pを導ける。

 
 (P∨Q)∨R⇔(R∨Q)∨P 

[証明]

(1)

①

 (P∨Q)∨R [P∨Q]Ⅰ [R]Ⅰ  
 (P∨Q)∨R    [P∨Q]Ⅰ    [R]Ⅰ L0029(1)①
    (P∨R)∨Q L0123(1)①  (P∨R)∨Q L0116(1)②
 (P∨R)∨Q Ⅰ L0032(3)①

②

 [(P∨Q)∨R]Ⅰ [(P∨R)∨Q]Ⅰ  
 [(P∨Q)∨R]Ⅰ    [(P∨R)∨Q]Ⅰ L0029(1)①
 (P∨R)∨Q L0062(1)①  (P∨Q)∨R L0062(1)①
 (P∨Q)∨R⇔(P∨R)∨Q Ⅰ L0039(2)①

(2)

①

 (P∨Q)∨R [P∨Q]Ⅰ [R]Ⅰ  
 (P∨Q)∨R    [P∨Q]Ⅰ    [R]Ⅰ L0029(1)①
    (Q∨P)∨R L0124(1)①  (Q∨P)∨R L0032(2)②
 (Q∨P)∨R Ⅰ L0032(3)①

②

 [(P∨Q)∨R]Ⅰ [(Q∨P)∨R]Ⅰ  
 [(P∨Q)∨R]Ⅰ    [(Q∨P)∨R]Ⅰ L0029(1)①
 (Q∨P)∨R L0062(2)①  (P∨Q)∨R L0062(2)①
 (P∨Q)∨R⇔(Q∨P)∨R Ⅰ L0039(2)①

(3)

①

 (P∨Q)∨R [P∨Q]Ⅰ [R]Ⅰ  
 (P∨Q)∨R    [P∨Q]Ⅰ    [R]Ⅰ L0029(1)①
    (Q∨R)∨P L0124(1)③  (Q∨R)∨P L0116(1)②
 (Q∨R)∨P Ⅰ L0032(3)①

②

 (Q∨R)∨P [Q∨R]Ⅰ [P]Ⅰ  
 (Q∨R)∨P    [Q∨R]Ⅰ    [P]Ⅰ L0029(1)①
    (P∨Q)∨R L0123(1)②  (P∨Q)∨R L0116(1)①
 (P∨Q)∨R Ⅰ L0032(3)①

③

 [(P∨Q)∨R]Ⅰ [(Q∨R)∨P]Ⅰ  
 [(P∨Q)∨R]Ⅰ    [(Q∨R)∨P]Ⅰ L0029(1)①
 (Q∨R)∨P L0062(3)①  (P∨Q)∨R L0062(3)②
 (P∨Q)∨R⇔(Q∨R)∨P Ⅰ L0039(2)①

(4)

①

 [(P∨Q)∨R]Ⅰ [(R∨P)∨Q]Ⅰ  
 [(P∨Q)∨R]Ⅰ    [(R∨P)∨Q]Ⅰ L0029(1)①
 (R∨P)∨Q L0062(3)②  (P∨Q)∨R L0062(3)①
 (P∨Q)∨R⇔(R∨P)∨Q Ⅰ L0039(2)①

(5)

①

 (P∨Q)∨R [P∨Q]Ⅰ [R]Ⅰ  
 (P∨Q)∨R    [P∨Q]Ⅰ    [R]Ⅰ L0029(1)①
    (R∨Q)∨P L0124(1)②  (R∨Q)∨P L0116(1)①
 (R∨Q)∨P Ⅰ L0032(3)①

②

 [(P∨Q)∨R]Ⅰ [(R∨Q)∨P]Ⅰ  
 [(P∨Q)∨R]Ⅰ    [(R∨Q)∨P]Ⅰ L0029(1)①
 (R∨Q)∨P L0062(5)①  (P∨Q)∨R L0062(5)①
 (P∨Q)∨R⇔(R∨Q)∨P Ⅰ L0039(2)①

├目次に戻る